ARK werkt in het Drielandenpark langs de Geul én de Gulp in Nederland en België en in het RivierPark Maasvallei aan de ontwikkeling van nieuwe natuur.

Het Drielandenpark is het grensgebied van Nederland, Duitsland en België in en rond de stedenring Aken, Luik, Maastricht, Hasselt, Sittard en Heerlen. Het is een heuvelachtige streek in het stroomgebied van de Maas, rijk aan beken, bronnen, (helling)bossen en kleinschalig cultuurlandschap. Akkers, graslanden en boomgaarden worden hier van oudsher begrensd door hagen, graften en holle wegen. In de regio liggen tal van oude watermolens, hoeves, kloosters en kastelen. Er wordt gesproken in drie talen - Duits, Frans en Nederlands- en nog meer dialecten.

Drielandenpark

De natuur van het Drielandenpark profiteert in hoge mate van de Ardennen en de Eifel op de achtergrond. Roofdieren zoals lynx, wilde kat en boommarter, waterdieren zoals de bever én tal van insecten en wilde planten weten het Drielandenpark vanuit het laaggebergte te bereiken via beekdalen, bossen en bosschages. Tegelijk zijn er ook barrières die deze vrije uitwisseling verhinderen, zoals snelwegen, spoorwegen, kanalen, steden, industriegebieden en grootschalige landbouwgebieden. Logisch, in een bedrijvige regio met een paar miljoen inwoners.

Binnen het Drielandenpark werken overheden, toeristische organisaties en natuurorganisaties samen voor het behoud en de verdere ontwikkeling van dit rijke natuurgebied in stedelijk gebied. Een belangrijk aandachtspunt is het verbeteren van de natuurverbindingen, ook over de landsgrenzen heen. Daar hebben flora, fauna én de recreant baat bij, die wandelend of fietsend grenzeloos van het heuvellandschap genieten wil.

RivierPark Maasvallei

Sinds 1989 is ARK als mede-initiatiefnemer betrokken bij de natuurontwikkeling langs de Grensmaas. Dit traject van de Maas, op de grens van Nederland en Vlaanderen, vormt de centrale ader van het RivierPark Maasvallei. Lange tijd beheerde ARK voorbeeldgebieden langs deze grindrivier en tot op de dag van vandaag verzorgen we veldlessen en excursies langs de ruigste rivier van Nederland.

Gemeenten Vaals en Gulpen-Wittem

Sinds 2011 werkt ARK in de gemeente Vaals en in de gemeente Gulpen-Wittem aan gebiedsontwikkeling. Dit gebeurt in het kader van het provinciaal meerjarenprogramma plattelandsontwikkeling van de Provincie Limburg (PMJP). In dit project zitten ook enkele soortbeschermingsplannen, waaronder dat van de hazelmuis en roofdieren zoals wilde kat.

Euregio Maas-Rijn

Tussen 2010 en 2014 was ARK partner in het Interegproject ‘Habitat Euregio’. Dit project strekt zich uit over de Euregio Maas-Rijn (EMR). Het Drielandenpark ligt in het centrum van de Eurregio Maas-Rijn.

Geuldal

Dankzij de Nationale Postcode Loterij werkte ARK tussen 2014 en 2018 aan het project 'Geuldal, catwalk voor Europese topnatuur'. Het accent van dit project lag in het Waalse deel van het Geuldal. Hier werkten we samen met Waalse partners aan het veiligstellen en ontwikkelen van de corridor tussen Eifel en Ardennen en Zuid-Limburg. De weelderige natuurontwikkeling in het Wormdal was hierbij een inspiratiebron.

Gulpdal

Vanaf 2018 is ARK aan de slag gegaan om het Gulpdal klimaatbestendiger te maken, mogelijk gemaakt door een extra bijdrage van de Postcode Loterij. Door de hellingen en oevers langs de Gulp hun natuurlijke waterbergingsfunctie terug te geven kan het water langer vastgehouden worden. Wallonië, Vlaanderen en Nederland werken samen aan een duurzame waterhuishouding waar mens, natuur én landschap van profiteren.

Natuurkracht

In juli 2021 werd Limburg zwaar werd getroffen door extreme regenbuien. Het water kolkte door de straten en huizen kwamen onder water te staan. Een indrukwekkende gebeurtenis die in het collectieve geheugen gegrift staat en veel Limburgers persoonlijk heeft geraakt. Natuur en Milieufederatie Limburg, Limburgs Landschap, Natuurmonumenten, Wereld Natuur Fonds en ARK werken sinds juli 2022 samen aan een innovatieprogramma Natuurkracht voor natuurlijke oplossingen voor waterveiligheid. Met steun van de Postcode Loterij is er een gelijknamig fonds beschikbaar voor inwoners, burgerinitiatieven, ondernemers en overheden uit om bij te dragen aan maatregelen om het landschap op een natuurlijke manier in staat te stellen meer water te bergen. 

Op de kaart

Partners

  • Platteland in Uitvoering
  • Postcode Loterij
  • Logo EU Programma Plattelandsontwikkeling
  • Vijlenerbos
  • Fietsen langs de Geul, Gaston Starreveld, Postcode Loterij
  • Geul Foto Jelger Herder
  • Geelbuikvuurpad
  • Hazelmuis Foto Ruud Foppen

Wetenschappelijke bronnen

Beavers can convert stream corridors to persistent carbon sinks

Hallberg et al., 2026, Nature
Leeswijzer
Dit artikel beschrijft welke invloed de bever heeft op het klimaat. Door zijn graafwerkzaamheden in riviercorridors worden deze zodanig omgevormd dat er meer koolstof kan worden opgeslagen en er minder koolstofdioxide in de lucht wordt uitgestoten. Het artikel bevat gedetailleerde tabellen en figuren met meetresultaten.
Abstract
Recent reintroductions of the Eurasian beaver (Castor fiber) across Europe represents an ecological shift with potential implications for carbon cycling in stream corridors. However, the capacity of beaver impacts to influence short- and long-term carbon fluxes, and the mechanisms that govern these changes, remains poorly understood. We present a comprehensive carbon budget of a beaverinfluenced stream corridor, covering all major aqueous and atmospheric exchanges, as well as biomass and sedimentary carbon storages, from a beaver wetland in Switzerland. By integrating carbon flux measurements with hydrology and bathymetry, we identify dominant pathways and dynamics in gaseous carbon emissions. Annually, the beaver wetland was a net carbon sink (98.3 ± 34.4 t yr-1), driven by subsurface removal of dissolved inorganic carbon. Carbon dioxide emissions were the dominant source of carbon loss, seasonally shifting the system to a net carbon source during summer water recession. Projecting the long-term sediment and deadwood storage following wetland infilling, our upper estimate of sequestered carbon was 1194 t (10.1 t ha-1 yr-1), nearly an order of magnitude greater than without beaver modification. Our findings demonstrate that beaver-induced hydrological change is fundamentally reshaping carbon cycling and reinforces the relevance of headwater catchments in climate change mitigation strategies.
Link
https://doi.org/10.6084/m9.figshare.29500514

Water vasthouden en vertragen in het Geuldal – Natuur inzetten tegen wateroverlast en droogte

Bureau Stroming,H+N+S Landschapsarchitecten,Acacia Water,Natuurkracht, 2023, -
Leeswijzer
Met klimaatverandering krijgen wij steeds vaker te maken met extreem weer zoals hevige regenval en overstromingen. Dit rapport legt vanuit hydrologisch perspectief uit hoe de kracht van de natuur ingezet kan worden om wateroverlast te voorkomen of te verminderen. Je leert over interacties tussen biotische en abiotische factoren die voor onder andere wateropslag van groot belang zijn.
Abstract
-
Link
/

ARK Publicaties

Struinen langs de rivier

Struinen langs de rivier

Struinen door de natuur is een feest. Zelf ontdekken en ervaren wat de natuur te bieden heeft aan vogels, planten, sporen en landschap is een geweldige ervaring. Struinen langs de rivier maakt kinderen en volwassenen wegwijs in een heel bijzonder deel van de natuur: de Nieuwe Natuur langs de grote rivieren.
Bestel
Natuurlijke processen in Nederland

Natuurlijke processen in Nederland

Gebaseerd op de jarenlange praktijkervaring en vele studies van ARK is dit hét boek over over specifiek de natuurlijke processen die in Nederland van belang zijn voor de rewildingpraktijk.
Bestel